Milli Eğitim Bakanlığı tarafından belirlenen yönetmelikler çerçevesinde, ortaokul ve lise öğrencilerinin bir üst sınıfa geçebilmeleri için belirli akademik başarı ve devamlılık şartlarını yerine getirmeleri gerekmektedir. Genel olarak derslerin yıl sonu ortalamasının 50’nin üzerinde olması beklenirken, Türkçe dersi için bu ortalama 70’e yükselmektedir. Ayrıca devamsızlık limitleri de hem ortaokul hem de lise kademesinde sınıf tekrarı için kritik bir faktördür.
Bu kurallar, öğrencilerin akademik gelişimlerini desteklemeyi ve eğitim süreçlerine düzenli katılımlarını sağlamayı hedeflemektedir. Hem ortaokul hem de lise düzeyinde sınıf geçme koşulları, ders ortalamaları ve devamsızlık durumları farklılık göstermektedir. Detaylar, öğrencilerin ve velilerin eğitim yolculuklarında bilinçli adımlar atabilmeleri için büyük önem taşımaktadır.
Ortaokulda Sınıf Geçme: Temel Kriterler
Ortaokulda sınıf geçme süreci, genellikle ders ortalamaları ve devamsızlık sınırları üzerinden belirlenir. Bu kademede öğrencilerin başarı durumları, yıl sonu ders puanları ve genel ortalamaları ile yakından ilişkilidir.
Ders Ortalamaları Nasıl Hesaplanır?
- Bir dersten başarılı sayılmak için o dersin yıl sonu not ortalamasının en az 45 olması gerekmektedir.
- Tüm derslerin yıl sonu ağırlıklı not ortalamasının en az 50 olması şarttır. Bu genel ortalama, öğrencinin sınıfını geçmesi için temel bir ölçüttür.
- Türkçe dersi için özel bir durum vardır: Türkçe dersinin yıl sonu ortalamasının en az 70 olması zorunludur. Eğer Türkçe dersi ortalaması 70’in altında kalırsa, öğrenci telafi sınavına alınır. Bu sınavdan da 70’in altında bir puan alınması durumunda öğrenci sınıf tekrarı yapar.
Devamsızlık Kuralları
- Ortaokulda toplam 20 gün ve üzeri özürsüz devamsızlık yapan öğrenciler, not ortalamaları ne olursa olsun sınıf tekrarına kalırlar.
- Öğrencinin raporlu veya veli dilekçesiyle bildirilen özürlü devamsızlıkları, toplam devamsızlık süresine dahil edilmez ancak okul yönetimi tarafından takip edilir. Özürlü devamsızlıklar için velilerin okula yazılı bildirimde bulunması gerekmektedir.
Lisede Sınıf Geçme: Doğrudan veya Sorumlu
Lisede sınıf geçme şartları, ortaokula göre daha karmaşık olup “doğrudan geçme” ve “sorumlu geçme” olmak üzere iki ana kategoriye ayrılır.
Doğrudan Sınıf Geçme Şartları
- Yıl sonu tüm derslerin ağırlıklı not ortalamasının en az 50 olması gerekmektedir.
- Başarısız ders sayısının en fazla 3 olması ve bu derslerin genel ortalamayı 50’nin altına düşürmemesi halinde doğrudan geçiş mümkündür. Ancak kritik dersler (örn. Türk Dili ve Edebiyatı) için durum farklılık gösterebilir.
- Disiplin cezaları (kınama, uzaklaştırma) diğer şartlar yerine getirildiği takdirde doğrudan sınıf geçmeye engel teşkil etmez.
Sorumlu Geçme Nedir?
Öğrencinin bazı derslerden başarısız olmasına rağmen bir üst sınıfa geçmesine olanak tanıyan bu sistemde, başarısız olunan derslerden daha sonraki eğitim-öğretim yıllarında sınava girilerek başarılı olunması beklenir.
- Sorumlu Geçme Durumları:
- Dönem not ortalaması 50’nin altında olan veya 3’ten fazla dersten başarısız olan öğrenciler sorumlu geçer.
- En fazla 6 dersten başarısız olan öğrenciler, sorumlu olarak bir üst sınıfa geçebilirler.
- Türk Dili ve Edebiyatı dersinden başarısız olan öğrenciler, ortalamaları 50’nin üzerinde olsa bile sorumlu geçerler.
- Sorumluluk Sınavları: Sorumlu geçilen derslerin sınavları, bir sonraki akademik yılın başlamasından önce veya yıl sonunda belirlenen tarihlerde yapılır. Bu sınavlardan başarılı olunamazsa, öğrenci o ders veya derslerden tekrar sorumlu kalır. Sorumluluk sınavlarında da başarılı olamayan öğrenciler sınıf tekrarı yapmak durumunda kalabilirler.
- 6 Dersten Fazla Başarısızlık: Eğer bir öğrencinin başarısız ders sayısı 6’dan fazlaysa, not ortalaması ne olursa olsun sınıf tekrarı yapar.
Lisede Devamsızlık ve Disiplin Kuralları
- Özürsüz Devamsızlık: Lisede toplam 10 gün özürsüz devamsızlık yapan öğrenciler, not ortalamaları ne olursa olsun sınıf tekrarına kalırlar.
- Özürlü ve Özürsüz Toplam Devamsızlık: Özürlü ve özürsüz devamsızlıkların toplamı 30 günü aştığında, öğrenci yine sınıf tekrarı yapar. Veli tarafından beş gün içinde okula bildirilen özürlü devamsızlıklar için doktor raporu veya veli beyanı gerekmektedir.
- Disiplin Cezaları: Lisede disiplin olaylarına karışan ve okuldan uzaklaştırma cezası alan öğrenciler, eğer bu durum sınıf geçme şartlarını etkileyecek boyutta ise (örn. devamsızlık limitini aşma), sınıf tekrarı yapabilirler.
Ortaokul ve Lisede Sınıf Geçme Şartları Nelerdir? Derslerin Ortalaması Kaç Olmalıdır?
Ortaokul ve lisede sınıf geçme şartları, öğrencinin akademik ortalamasına ve devamsızlık durumuna göre belirlenir. Genel olarak tüm derslerin yıl sonu ortalamasının 50 veya üzeri olması gerekmekle birlikte, ortaokulda Türkçe dersi için ortalama şartı 70‘tir. Lisede ise 50 ortalama ve en fazla 3 başarısız ders doğrudan geçişi sağlarken, 6 derse kadar başarısızlık durumunda sorumlu geçiş mümkün olmaktadır. Ortaokulda 20 gün, lisede ise 10 gün özürsüz veya toplamda 30 gün devamsızlık yapan öğrenciler doğrudan sınıf tekrarı yaparlar.








